پایگاه خبری تحلیلی پیام سپاهان

آخرين مطالب

سوز حنجره‌ها در " حسینیه اعظم تخماقلو " بوئین میاندشت فرهنگي

سوز حنجره‌ها در " حسینیه اعظم تخماقلو " بوئین میاندشت

  بزرگنمايي:

پیام سپاهان- تعزیه به نمایشی مذهبی و سنتی ایرانی گفته می‌شود که در آن واقعه کربلا توسط هنروران پیر و جوان به اجرا درمی‌آید. در تعزیه خوانی هر یک از هنروران نقش یکی از شخصیت‌های اصلی واقعه کربلا را بر عهده دارند.

تعزیه که از اشکال شبیه‌خوانی است و به آن سوگواره نیز می‌گویند، غمنامه تصویری و نمایشی از شرح بلایا و مصائبی است که بر امام حسین(ع) و یاران با وفایش گذشته است.

برپایی عزای حسینی، شبیه‌خوانی و تعزیه در حسینیه روستای تخماقلو بوئین میاندشت از قدمت افزون بر 200 سال برخوردار است.این مکان به عنوان یکی از قطب‌های تعزیه کشور شناخته شده و از گذشته های دور تا به امروز شاهد هنرنمایی بزرگان بوده است.به گفته کارشناسان، سوگواره‌های نغمه‌های عاشورایی برگزار شده در این حسینیه از بهترین و منظم‌ترین سوگواره‌های سطح کشور بوده است.

تعزیه یکی از رسوم مذهبی چندین ساله شهرستان بوئین میاندشت است که در ایام محرم و صفر همه ساله به صورت سنتی در حسینیه این روستا برگزار می‌شود و تعداد زیادی از گردشگران ایرانی و خارجی را به سوی خود جذب می‌کند.

گزافه نیست اگر بگوییم در حسینیه اعظم تخماقلو کربلا جاریست، آن هنگام که نغمه‌های پر سوز و گداز تعزیه‌خوان ها با صدای طبل‌ها، شیهه اسب ها و حزن نی در هم می پیچد  تا بغض‌ها بشکند  و جان‌ها از  اندوه و ماتم بر خود بلرزد می توان تاریخ را زنده یافت، می‌توان در زمان گم شد تا به حقیقت نینوا رسید.

"خیمه گاهی در دل زاگرس" تعبیر زیبایی از حسینیه اعظم تخماقلو است. شهرت این حسینیه گواه روشنی بر این سخن پیتر بروک، نوآور معروف انگلیسی در تئاتر است که می گوید: " در یک دهکده دور افتاده در ایران شاهد یکی از قویترین کارهای تئاتری عمرم بودم؛ مردم با اینکه از سرانجام داستان آگاه بودند، آنچنان در سوگ قهرمان داستان خود گریه می‌کردند که گویی فرم نمایش به واقعیت بدل شده است. "

معماری حسینیه به گونه‌ای است که از دو قسمت شبستان و محوطه ساخته شده و به گفته بزرگان سرستون‌های چوبی آن نیز شبیه به مساجد کوفه یا سامرا بوده است.

از شبستان برای مراسم روضه‌خوانی و از فضای باز برای مراسم تعزیه استفاده می‌شد. یک حوض سنگی چند گوش در وسط حسینیه با درختچه‌های اطراف آن نماد نخلستان در تعزیه بوده است. دور حسینیه از حجره‌هایی ساخته شده که شکوه و عظمت حسینیه را هنگام برگزاری تعزیه دوچندان می‌کرد.

برآیند اسناد تاریخی نشان می‌دهد خوانین و بزرگان حجره مخصوص به خود را در این حسینیه داشتند.در زمان سلطنت قاجاریان و حکومت ظل السلطان در اصفهان، پس از حسین علی خان یاور، فردی عاشق و مخلص به نام علی قلی خان معروف به هژبر اداره حسینیه را به دست گرفت و مراسم تعزیه خوانی و عزاداری را در این مکان برگزار می کرد. پس از وی فرزندش عبدالله خان هژبرپور راه پدر را ادامه داد و در حدود سال 1310 هجری شمسی مرمت حسینیه را آغاز کرد.

پس از پیروزی انقلاب حسینیه به صورت هیات امنایی اداره شد تا اینکه در سال 1362 با همکاری افراد خیر و کمک‌های مردمی حسینیه قدیمی تخریب وبا همان نقشه قبلی؛ این بار هم توسط یک معمارخوانساری به نام مرحوم استاد اسماعیل کتابچی بازسازی شد؛ مرحوم میرزا محمد یحیایی و مرحوم حاج میرزا حسین توکلی نیز از جمله افرادی بودند که بازسازی حسینیه نقش بسزایی داشتند.

به گفته برخی راویان بومی ، در زمان‌های دور مراسم تعزیه‌خوانی در دو ماه محرم و صفر یعنی 60 روز برگزار می‌شد. در گذشته به دستور خوانین، بهترین تعزیه‌خوان‌ها از راه های دور دست دعوت می‌شدند و به اجرای نقش می‌پرداختند. خوانین نیز به رسم تبرک هدایایی را به آنان می‌دادند.

عضو شورای عالی تعزیه استان اصفهان با بیان اینکه تعزیه تنها هنری است که می تواند وقایع عاشورا و کرامات اهل بیت (ع) را در اذهان زنده نگه دارد، تعالی ببخشد و آن را به جهانیان معرفی کند، اظهار داشت: از تعزیه می‌توان به عنوان مادر تمام هنرها نام برد، چرا که هنرهای دیگری مانند موسیقی، طراحی، متن، شعر، نمایش و ادب فارسی  درون آن نهفته است.

علی یحیایی با اشاره به پیشینه اعتقادی و تاریخی تعزیه گفت: تعزیه هنری نمایشی ، نیایشی است که ریشه در فرهنگ هنری و اسطوره ای ایرانیان دارد و با آموزه های دینی شیعیان گره خورده است.

به گفته وی نزدیک به 180 نسخه مجالس تعزیه و هزار نسخه نفیس خطی تعزیه از گذشته در حسینیه  اعظم تخماقلو به یادگار مانده است.

یحیایی افزود: نسخه‌های به یادگار مانده بیشتر در زمینه انجم ؛ یکی از قدیمی‌ترین نسخه‌های تعزیه است که با گذشت زمان و با موقعیت جغرافیایی دستخوش تغییراتی شده است.

عضو شورای عالی تعزیه استان اصفهان، خاطر نشان کرد: آیین‌های عزاداری برای سید الشهدا به تناسب پیشینه تاریخی و فرهنگی بویین میاندشت از اصالت ویژه برخوردار است که شناسایی،  احیا و استمرار آن مجموعه میراث ناملموس این منطقه را پربارتر خواهد کرد.

یحیایی خاطرنشان کرد:  سه دوره اول "سوگواره ملی نغمه های عاشورایی" در شهرستان خوانسار و  چهار دوره دیگر آن در حسینیه اعظم روستای تخماقلو شهرستان بوئین میاندشت برگزار و سوگواره نغمه های عاشورایی" بوئین میاندشت در دوره‌های قبل به عنوان یکی از بهترین و منظم‌ترین سوگواره‌ها در سطح کشور معرفی شده است.

تعزیه خوانی در حسینیه اعظم تخماقلو در حال پیگیری برای ثبت ملی است.

روستای "تخماقلو" با قدمتی چند هزار ساله در فاصله 20 کیلومتری از مرکز شهرستان بوئین میاندشت در شمال غربی این خطه قرار دارد و یکی از زیباترین روستاهای تاریخی استان اصفهان است.

تخماقلو" روستایی از توابع بخش دهستان کرچمبوی شمالی شهرستان بوئین و میاندشت است که در فاصله 20 کیلومتری ازمرکز این شهرستان قرار دارد.
شهرت تخماقلو که قدمتی چند هزار ساله دارد به قلعه‌های زیبای آن است؛ قلعه های هژبرپور، سرهنگ، حسین علی خان، مهر علی خان و حمام تاریخی تخماقلو از بناهای تاریخی این روستاست.

بر اساس یافته های باستان شناسان تخماقلو به دلیل وجود درختان سنجد فراوان در ابتدا سنجدستان (سرنجستان)نام داشته و یکی از مکان‌های مهم داد و ستد در زمان خود بوده است.بعدها به دلیل اسکان قوم آق قویونلو که به دستور شاه عباس به این روستا کوچانده شدند و نیز به دلیل قدرت دربار حاکم بر این نقطه، این روستا تخماقلو نامگذاری شد.
بیشتر مردم این روستا که پیشینه آنان به دو قوم آرخ محمد و آ ق قویونلو می رسد، به دامپروری و کشاورزی مشغول هستند.

بوئین میاندشت با بیش از 24 هزار نفر جمعیت در 180 کیلومتری غرب استان اصفهان قرار دارد.


نظرات شما

ارسال دیدگاه

Protected by FormShield

ساير مطالب

مدیران نیازهای مدارس اصفهان را براساس سند تحول بنیادین برنامه‌ریزی کنند

جزئیات انتقال آب دریای عمان به سه استان شرقی

روایتی از یک عاشقانه تاریخی

تفاوت دین‌داری نخبگان و عامه چیست؟

سوز حنجره‌ها در " حسینیه اعظم تخماقلو " بوئین میاندشت

تفاوت دین‌داری نخبگان و عامه چیست؟

چرا میز کشوری صادرات صنایع‌دستی به اصفهان واگذار شد؟

سامانه جامع تردد برگشت زائران اربعین راه اندازی می‌شود

نهضت حسینی و ممانعت از منکرِ بزرگ

تورِ محرم‌گردی هم آمد، فقط 350هزار تومان!

نذرهایی که اطعام نیست

شمال استان اصفهان، میراث‌دار تاریخ تشیع و فرهنگ حسینی

سیزدهم شهریور با فرهنگ و هنر

ثبت 29 اثرکاشان در فهرست آثار ناملموس کشور

عکاسی واقعی نیازمند مطالعات نظری و کسب تجربه است

ابتکار: مردم را درباره حجاب به جان هم انداخته‌اند

حالِ خوبِ فیلم کوتاه

ممنوعیت ورود گردشگران به ابیانه در روزهای تاسوعا و عاشورا

کتاب " قرآن و امام حسین(ع) " تاملی بر آیات مربوط به اهل بیت(ع)

حالِ خوبِ فیلم کوتاه

فرهنگ، زیربنای توسعه

برخی علما نسبت به اتفاقات خلاف مسیر انقلاب بی تفاوت هستند

سخنان واعظان در ماه محرم باید احیاکننده زندگی فردی و اجتماعی باشد

امام حسین (ع) به جهانیان درس آزادگی داد

گسستن از ریشه‌ها، آفت سینمای ایران

گشتی در نخستین چاپخانه خاورمیانه

مشق‌های بی‌گاه

هشدار پلیس به قمه‌زن‌ها و عزاداران بدعت‌گذار

اینجا مجلس عزای حسینی برپاست

"نجف‌آباد"، شهری که به توصیه شیخ بهایی ساخته شد

بیمار عشقیم، همه‌مان

«مقتل امام حسین(ع)» کتابی در خور تامل درباره واقعه کربلا

برافراشتن ابر پرچم «یا حسین»در میدان بزرگمهر اصفهان

هیئات مذهبی کاشان از ظروف یکبار مصرف کاغذی و سلولزی استفاده کنند

بهره مندی حداکثری از مبلغان بومی در منطقه کاشان

کاشانی‌ها در 700 هیئت مذهبی اقامه عزا می‌کنند

خبرنگاران، گریزان از آموزش!

«شور حسینی» در طول انقلاب طومار فتنه‌های دشمنان را در هم پیچید

سکوتِ چهارباغ

«سنگ ریزه هایی که شمارش نشدند» داستان افسر پناهنده عراقی در ایران

پلیس : زنجیر زنی زنانِ عزادار ممنوع است

ایجاد کارگروه‌های تخصصی مد و لباس در اصفهان

معایب و نواقص نوزدهمین جشنواره نمایش های آیینی و سنتی احصاء شود

کاروان انصار الحسین (ع) وارد خطه کویری خور و بیابانک شد

شاکله امور مساجد کاشان تبیین شود/اهتمام به آموزش ائمه مساجد

برگزیدگان جشنواره‌های هنری «قصه آدم و هوا» تجلیل شدند

آمار دانش آموزان سال اولی اردستان 5 درصد رشد داشته است

اجرای طرح «اطعام می دهیم» در کاشان/4هزار پرس غذا توزیع شد

افتخارآفرینی دانش آموزان کاشانی در مسابقات فرهنگی هنری کشور

ناخدا، فیلم‌نامه